چرا مردم جهان عاشق گرگ ها هستند؟!

گرگ

گرگ پستانداری گوشتخوار که بومی نیمکره شمالی زمین بوده و در میان سگ سانان از پراکندگی وسیع جغرافیایی برخوردار می باشد. گونه های خاکستری این حیوانات پس از انسان به طور طبیعی گسترده ترین پستانداران بر روی زمین هستند هر چند که امروز به علت پیشروی انسان بسیاری از مناطق زیستگاهی خودشان را از دست داده اند. طبق تحقیقات انجام شده گرگ‌ها اولین حیواناتی هستند که حدود ۳۳۰۰۰ تا ۱۱۰۰۰ پیش اهلی شده اند. مدارک و مستندات حاکی از آن است که حدود ۳۰ هزار سال قبل گرگ‌ها به خاطر تأمین نیازهای غذایی خود وارد سکونتگاه های انسان شده و روند تدریجی اهلی سازی آنها باعث شد رفتار و ژن های این حیوانات تغییر کرده و در نهایت به سگ های امروزی تبدیل شدند.

رنگ بیشتر گرگ‌ها خاکستری بوده ولی گرگ‌های سفبد، قرمز، قهوه ای و سیاه هم وجود دارد. جالب است بدانید گرگ‌ها در رأس هرم غذایی قرار داشته و فقط انسان و ببرها قادر به شکار آنها می باشد. اگر تمایل دارید با این حیوانات بیشتر آشنا شوید و اطلاعات بیشتری راجع به ویژگی های ظاهری و رفتاری، نحوه تولید مثل و تغذیه و…. آنها اطلاعات بیشتری کسب کنید، در ادامه مطلب با مجمع فعالان زیست محیطی کشور  همراه شوید.

آرایه‌شناسی

فرمانرو: جانوران

شاخه: طنابداران

رده: پستانداران

راسته: گوشت‌خوارسانان

تیره: سگ‌سانان

سرده: سگ‌مانندها

گرگ‌های خاکستری
گرگ‌های خاکستری

آشنایی با برخی از ویژگی های ظاهری و رفتاری گرگ‌ها

قد

  • ۶۶ تا ۸۱ سانتی متر

وزن

  • نرها بین ۳۰ تا ۸۰ کیلوگرم، ماده ها بین ۲۳ تا ۵۵ کیلوگرم

طول عمر

  •  ۶ تا ۸ سال (در طبیعت) هر چند می توانند تا ۱۳ هم عمر کنند، در اسارت ۱۶ سال

سرعت

  • گرگ ها معمولاً با سرعت ۸ کیلومتر در ساعت حرکت می کنند اما سرعت آنها می تواند تا ۶۴ کیلومتر در ساعت هم برسد.

جمعیت

  • ۱۵۰ هزار در سرتاسر جهان

وضعیت حفاظت

  • کمترین نگرانی

بزرگترین گرگ

  • گرگ‌های روسی یا گرگ‌های نورا با حدود ۹۰ تا ۱۲۰ کیلوگرم

گله

  • متشکل از چند خانواده گرگ (نر، ماده و فرزندان آنها) که تعداد آنها به ندرت بیشتر از ۲۰ گرگ می باشد. اکثر گله ها ۴ تا ۹ عضو دارند اما ممکن است از ۲ تا ۱۵ عضو هم داشته باشند. گاهی اوقات این گله می تواند تا ۳۰ عضو افزایش یابد تا اینکه برخی از گرگ‌ها برای پیدا کردن قلمرو جدید و تشکیل خانواده از گله جدا می شوند. در گروه پیوندهای جدا نشدنی بین آنها برقرار شده، با همدیگر به شکار می روند، سفرهای طولانی را باهم تجربه می کنند، تا پای جان از همدیگر دفاع می کنند، حس مسئولیت زیادی نسبت به همدیگر دارند و در همه حال رعایت حال همدیگر را می کنند.

برقراری ارتباط

  • گرگ‌ها از طریق زبان بدن، علامت گذاری با بو، پارس کردن و زوزه با یکدیگر ارتباط برقرار می کنند. بیشتر ارتباطات آنها به خاطر تقویت سلسله مراتب اجتماعی گله است. گرگی که بخواهد نشان دهد که در برابر گرگ دیگری تسلیم است، خم می شود، ناله می کند، روی دم خودش می چرخد، دهان گرگ‌های دیگر را لیس می زند یا به پشت می چرخد. گرگی که بخواهد گرگ‌های دیگر را به چالش بکشد، غرغر می کند یا گوش هایش را به پشت روی سرش می خواباند. یک گرگ بازیگوش می رقصد و تعظیم می کند. پارس به عنوان یک هشدار استفاده می شود و زوزه برای ارتباط از راه دور برای جمع کردن گله و دور کردن غریبه ها انجام می شود.

زیستگاه

  • از توندرا گرفته تا جنگل ها، بوته زارها، علفزارها و بیابان ها می توانند زندگی کنند.

پراکندگی جهانی

  • امروزه گرگ‌های خاکستری در آلاسکا، شمال میشیگان، شمال ویسکانسین، غرب مونتانا، شمال آیداهو، شمال شرقی اورگان و منطقه یلوستون وایومینگ وجود دارند. گرگ‌های مکزیکی که یک زیرگونه ای از گرگ خاکستری می باشند دوباره به پارک های حفاظت شده در شرق آریزونا و جنوب غربی نیومکزیکو برده شدند.

پراکندگی در ایران

  • در خراسان، گرگان، آذربایجان، کردستان، کرمانشاه، همدان، لرستان، مرکزی، استان مرکزی، اصفهان، شیراز، خوزستان،  سواحل جنوبی خارک، سیستان و بلوچستان تا مناطق ساحلی شمالی
گرگ‌های قرمز
گرگ‌های قرمز

گونه ها

  • دارای ۲ گونه می باشد: گرگ‌های خاکستری و گرگ‌های قرمز

زیر گونه ها

  • ۳۷ زیر گونه از جمله سگ اهلی، دینگو، گرگ ایرانی، گرگ قطبی، تندرا، لوبوس، گرگ بوفالو و… شناسایی شده است.

گرگ در ایران

  • گرگ ایرانی یا گرگ هندی زیرگونه‌ای از گرگ خاکستری می باشد که در جنوب غربی آسیا و شبه قاره هند و در کشورهایی از جمله هند، ترکیه، ایران، عربستان سعودی، اقلیم کردستان و فلسطین زندگی می‌کند. این جانور از نظر اندازه بین گرگ های هیمالیایی و گرگ عربی قرار می گیرد و دارای پوشش ضخیم مو نمی باشد. در مقایسه با سایر گرگ های خاکستری این جانور در دسته های کوچک تری زندگی می کند و کم سر و صدا تر است.

تهدیدها

  • گرگ‌ها بیشتر به دلیل آزار و اذیت و بیماری انسان در معرض خطر قرار می گیرند. در سال های اخیر، دانشمندان هیبریداسیون گسترده ای بین کایوت ها و گرگ ها را مستندسازی کرده اند اما میزان کامل این تهدید در حال حاضر مشخص نیست.
  • در شمال آفریقا و اکثر مناطق اروپای مرکزی منقرض شده و جمعیت آنها در سرتاسر جهان به علت پیشروی زیستگاه های انساتی، شکار، کاهش طعمه های طبیعی و… در حال کاهش می باشد.

مهاجرت

  • گرگ‌ها مهاجرت نمی کنند بلکه در مناطق وسیعی برای شکار حرکت می کنند که گاهی اوقات تا ۴۵ کیلومتر در روز نیز می رسد. گرگ‌ها ممکن است صدها کیلومتر را در جستجوی جفت خود طی طریق کنند.

بیماری های منتقله توسط گرگ‌ها

  • هاری، هپاتیت عفونی، بیماری لایم، تولارمی، تب مالت، تب شالیزار، سیاه زخم، سل گاوی. گرگ‌های هار در برابر این بیماری بسیار مقاوم بوده و خیلی کم پیش می آید که به خاطر های جان خود را از دست بدهند. گرگ‌های هار به هیچ وجه از انسان نمی ترسند و اکثر حملاتی که گرگ‌ها به انسان ها می کنند توسط گرگ‌هایی می باشد که هار یا بیمار می باشند چرا که بیشتر گرگ‌های سالم از انسان ها می ترسند و به جای حمله به انسان ترجیح می دهند مخفی شوند.

تغذیه

  • گرگ‌ها گوشتخوار هستند. آنها ترجیح می دهند پستانداران بزرگ سم مانند آهو، گوزن، گاو نر و گوزن بخورند. آنها همچنین پستانداران کوچکتر مانند سگ های آبی، جوندگان و خرگوش ها را شکار می کنند. بزرگسالان می توانند حدود ۹ کیلوگرم گوشت در یک وعده غذایی بخورند.
  • گرگ‌ها از انواع گوسفندان وحشی، بز وحشی، آهو و گوزن تغذیه می کنند و گاهی وقت ها از حیوانات کوچکتر و دام های اهلی نیز تغذیه می کنند. هنگام کمبود غذا به لاشه خواری روی آورده و حتی همنوع خواری هم در این اوقات در بین آنها مشاهده شده است به ویژه اعضای زخمی و بیمار گروه را هنگام کمبود غذا می کشند و می خورند.
  • شکار توسط گرگ‌ها به صورت گروهی انجام می شود بدین ترتیب که اعضای گروه در هنگام شکار وظیفه مشخصی دارد. رئیس گروه معمولا یک طعمه بزرگ و سنگین، پیر، مریض یا خیلی جوان را انتخاب می کند. سپس گروه پراکنده شده و سعی می کنند گله های طعمه را از هم جدا کنند. زمانی که طعمه انتخابی رئیس از گله خود جدا شد، گروه گرگ‌ها دور او حلقه زده و سعی می کنند نقاط حساس او مثل بیضه، پستان، زیر شکم، پوزه و لب او را گاز بگیرند و او را شکار کنند.
گرگ مادر و توله های او
گرگ مادر و توله های او

تولید مثل

  • گرگ‌ها تک همسر بوده و در ۲۲ ماهگی بالغ شده و بعد از انتخاب جفت تا تولد و بزرگ شدن توله ها کنار هم زندگی کرده و به همدیگر بسیار وفادار می باشند. این حیوانات بعد از جفت گیری شروع می کنند به پیدا کردن مکانی که ماده گرگ در آنجا زایمان کند. بعد از حدود ۶۵ روز ماده گرگ حدود ۲ تا ۶ بچه به دنیا می آورد که مسئولیت غذارسانی بر عهده گرگ نر می باشد. توله ها به طور معمول در ماه های مارس و می متولد می شوند.
  • جالب است بدانید که توله گرگ‌ها معمولاً در گودال به دنیا می آیند. آنها هنگام تولد تا ۱۲ روز کور و کر بوده و بعد از ۱۲ روز با چشم های آبی رنگ شان می توانند این دنیا را به نظاره بنشینند. جالب تر اینکه بعد از حدود ۸ ماه رنگ چشم های آنها به زرد تبدیل می شود. بچه ها تا ۶ هفته شیر مادر خود را می خورند و بعد از ۲۱ روز به تدریج راهی خارج از لانه می شوند. توله ها بعد از ۶ ماه از والدین خود مستقل می شوند.
  • توله گرگ‌ها در حدود شش هفته از شیر گرفته می شوند. اعضای بزرگسال گله، گوشت را می بلعند و برای توله های خود به لانه باز می گردانند. گرگ مادر توله های خود را هر چند ماه یکبار تا پاییز، هنگامی که گله زندگی در مکان های زندگی را متوقف می کند، به مکان های جدید زندگی منتقل می کند.
  • با اینکه بسیاری از ماده گرگ‌هایی که در گروه با همدیگر زندگی می کنند می توانند بچه دار شوند ولی فقط چند نفر از آنها جفت گیر بوده و غالبا نر و ماده ای که باهم جفت می شوند آلفا ( گرگ نر که هدایت گروه را بر عهده دارد) می باشند تا قوی ترین توله را به دنیا بیاورند.
  • گرگ‌های نری که از رده های پایین تر می باشند جفت گیری نکرده و از اخته کردن روانی یعنی از استرس و مهار نیازهای جنسی خود رنج می برند.

حقایق عجیب از زندگی گرگ ها

۱- برای اینکه توله گرگ قادر باشد ادرار کند مادر او باید با ماساژ و لیس زدن شکم  به او در انجام این کار کمک کند.

۲- به علت اینکه گرگ‌ها قادر به دویدن روی پنجه های پای خود می باشند قابلیت ایستادن و چرخش سریع را دارند.

۳- برخلاف انسان که حدود ۵ میلیون سلول بویایی دارد، تعداد این سلول ها در گرگ‌ها حدود ۲۰۰ میلیون بوده و به همین دلیل قادر به بو کردن سایر حیوانات از فاصله ۱٫۵ کیلومتری می باشند.

۴- بیابان ها و جنگل های بارانی تنها جاهایی هستند که گرگ‌ها در آنها مشاهده نشده است.

۵- گرگ‌ها ۴۲ دندان مخصوص دارند که برای خرد کردن از آنها استفاده می کنند. آنها همچنین فک بزرگ و آرواره های قوی ای دارند.

۶- گرگ‌ها قادرند تا ۱۳ کیلومتر شکار کنند و این کار را با کمک شبکه های کوچکی انجام می دهند که مابین انگشتان خود دارند.

۷- گرگ‌ها برای برقراری ارتباط و حفظ اتحاد گروهی شان از طیف وسیعی از حالات چهره شان استفاده می کنند.

۸- کوچک ترین گرگ‌ها با وزن ۱۳ کیلوگرم در خاورمیانه و بزرگ ترین گرگ‌ها با وزن حدود ۷۹ کیلوگرم در آلاسکا، کانادا و روسیه زندگی می کنند.

۹- در دهه ۱۶۰۰ ایرلند به خاطر داشتن گرگ‌های زیاد، سرزمین گرگی نامیده می شد.

۱۰- کلاغ ها به عنوان پرندگان گرگی معروف هستند چون هر جا که گرگ باشد غالبا می توان کلاغ را هم در آنجا مشاهده کرد. آنها به خاطر اینکه از پس مانده های غذای گرگ‌هابخورند، دست به ترفندهای جالبی می زنند. مثلا به طرف گرگ شیرجه می روند، با آنها بازی می کنند، به دم آنها نوک می زنند تا گرگ‌ها با دنبال کردن شان از شکار دور شود.

زوزه کشیدن گرگ ها
زوزه کشیدن گرگ‌ها

۱۱- طبق تحقیقات انجام شده گرگ‌ها با وجود ترس از انسان ها به آنها واکنش نشان داده و در صورتی که انسان زوزه بکشد متقابلا در پاسخ به انسان ها، گرگ‌ها هم زوزه می کشند.

۱۲- طبق افسانه های یونانی اگر انسانی گوشت توله گرگ را بخورد به یک خون آشام تبدیل می شود.

۱۳- طبق افسانه ها و باورهای هندی اگر گرگی شکار شود، برادران او دست به انتقام می زنند.

۱۴- وفاداری نر و ماده گرگ‌ها به همدیگر بیشتر از وفاداری زن و شوهرهای انسانی است

۱۵– سگ ها نوعی گرگ هستند که حدود ۱۸ تا ۲۳ هزار سال پیش اهلی شده اند.

۱۶- مغز گرگ‌ها در مقایسه با مغز سگ ها ۳۰ درصد بزرگ تر می باشد.

۱۷- گرگ‌ها در لا به لای انگشتان خود غدد مترشحه بو دارند که در برقراری ارتباط بین گله ها و پیدا کردن همدیگر نقش مهمی دارند.

۱۸- متأسفانه سالانه حدود ۶ تا ۷ هزار پوست گرگ برای تهیه پالتو یا کت پوست قاچاق می شود که روسیه، مغولستان و چین در صدر کشورهایی قرار دارند که اقدام به این کار می کنند.

۱۹- گرگ‌ها زوزه می کشند تا پیوندهای بین خودشان را محکم تر کنند و به سایر گرگ‌ها هشدار می دهند که از گله دور نشوند. بهتر است بدانید با وجود اعتقاد عمومی، گرگ‌ها در زیر نور ماه زوزه نمی کشند.

منابع: nwf.org و fa.wikipedia.org

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *