موش را هم می توان دوست داشت!

موش
موش جونده ای کوچک که بدنی خز دار داشته و همچنین گوش های بزرگ، بینی برجسته و دم بلندی دارد که گاهی طول دم برخی از موش‌ها برابر با طول بدنشان می باشد. اگر بخواهیم بگوییم که امروزه چند گونه موش وجود دارد باید ذکر کنیم که حدود ۴۰ گونه در همه جای دنیا شناسایی شده که رنگ بیشترشان سفید، خاکستری یا قهوه ای می باشد. طول آنها در حدود ۳ تا ۱۸ سانتی متر و وزن آنها معمولا بین ۱۴ تا ۲۸ گرم می باشد.

اگر کنجکاو و علاقمند به حیوانات هستید و دوست دارید اطلاعات بیشتری درباره موش‌ها کسب کنید، مطمئن هستم که مجذوب این مطالب جالب خواهید شد. پس تا انتها با ما همراه باشید تا این پستاندار جونده را بهتر بشناسیم.

دانستنی های جالب و شگفت انگیز درباره موش ها

  • زیستگاه

موش‌ها (به انگلیسی: mouse) در هر کشور و هر منطقه ای وجود داشته و در جنگل ها، چمنزارها و حتی خانه های مردم نیز زندگی می کنند.

  • دشمنان

گربه ها، پرندگان، سگ های وحشی، روباه، شاهین و…

  • نحوه دفاع

حفر لانه های زیرزمینی و پنهان شدن در آنها

  • تغذیه

جانوری پرخور و پراشتها بوده و ۱۵ تا ۲۰ وعده، غذا می خورد. همه چیز خوار بوده و عاشق میوه، حبوبات و غلات می باشند. همه ما از کودکی اینگونه فکر می کنیم که موش‌ها عاشق پنیر می باشند ولی بهتر است بدانید که این گونه نیست. شاید برایتان جالب باشد که بدانید وقتی غذا کم باشد آنها همنوعان خود را نیز می خورند.

  • تولید مثل

در سن ۱ تا ۲ ماهگی به سن بلوغ رسیده و آماده جفت گیری می باشند. مدت زمان حاملگی موش‌ها حدود سه هفته طول می کشد و بعد از این مدت انتظار، ۴ تا ۱۰ نوزاد موش به دنیا می آید.

حتمآ تعجب خواهید کرد وقتی بدانید که هر ۳ هفته یکبار موش‌ها می توانند بچه دار شوند و بچه های جدیدی به جمع خانواده شان اضافه کنند.

  • مدت حیات

موش‌های وحشی بین ۱ تا ۲٫۵ سال

موش‌های خانگی ۶ سال

بهتر است بدانید به دلیل زاد و ولد زیاد موش‌ها، هیچ گونه ای از این جوندگان در معرض انقراض قرار نداشته و فقط جمعیت موش‌های ساحلی آلاباما کاهش چشمگیری داشته است.

شاید شماها هم در خانه خود موش داشته اید و دیده اید که برخی اوقات کتاب ها، سیم ها و کاغذها جویده شده و حتماً با خود فکر کرده اید که آنها را موش خورده ولی اگر بگوییم که موش‌ها آنها را نخورده و فقط با جویدن، آنها را به تکه های ریز خرد کرده تا برای خودشان لانه بسازند تعجب می کنید؟ بلی موش‌های ماده از هرچیزی که دم دستشان باشند استفاده می کنند تا لانه خود را بسازند.

مضرات و فواید موش

مضرات

  • خوردن محصولا زراعی و آسیب زدن به آنها
  • انتقال و پخش بیماری از طریق انگل و مدفوع به محصولات زراعی
  • جویدن تمام وسایل خانگی
  • باعث بروز آتش سوزی (چون سیم ها و کابل ها را نیز می جود)
  • آلوده کردن مواد غذایی با ریختن فضله خود داخل آنها و انتقال بیماری به انسان از جمله بیماری های سالمونا، طاعون بربونیک، اسهال خونی خوکی و…
تحقیقات تأیید نشده ای نشان داده اند که موش‌ها حامل ویروسی هستند که باعث ایجاد تومور و سرطان سینه در انسان می شود.

فواید

  • برخی از حیوانات از موش تغذیه می کنند.
  • با انتقال بذرها و دانه ها باعث پخش بذر و دانه های وحشی در جنگل های گرمسیری و بسیاری از مناطق دیگر می شوند و باعث تراکم پوشش جنگلی می شوند.
  • با حفر تونل های زیرزمینی باعث ترکیب لایه های زیرین و لایه های بالایی خاک شده و باعث هوادهی خاک می شوند. هوادهی خاک باعث می شود گیاهان بهتر رشد کنند.
  • همچنین با حفر این تونل ها باعث می شوند آب به عمق خاک نفوذ کند.
  • با جمع آوری و ذخیره قارچ ها باعث می شوند هاگ های آنها پراکنده شود و چون قارچ ها می توانند مواد مغذی گیاهان را تأمین کنند در نتیجه، پراکنده شدن هاگ باعث می شود گیاهان بهتر جوانه زده و بهتر رشد کنند.
  • متأسفانه چون موش ها خصوصیات ژنتیکی و بیولوژیکی مشابهی با انسان دارند به عنوان حیوان آزمایشگاهی استفاده شده و خیلی از داروهای انسانی روی موش‌ها آزمایش می شوند.
در این رابطه بیشتر بخوانید: آزمایش حیوانات (تست حیوانات)

شناخت و شناسایی ۸ گونه از موش‌ها به همراه تصاویر آنها

۱- موش‌گوزن (Chevrotain)

حیوانی کوچک به اندازه یک خرگوش و ظاهری مابین موش و گوزن که تنها می توان آنها را در جنگل های گرمسیری افریقا، هند و جنوب شرقی آسیا پیدا کرد.

موش‌گوزن
موش‌گوزن

موش‌گوزن حدود صد سال پیش در ویتنام وجود داشت و چون حیوانی گریزپا و پنهان کار بود چیز زیادی درباره این جانوران نمی دانیم. در سال ۱۹۹۰ برای آخرین بار این موش دیده شده است و به همین علت در لیست ۲۵ گونه گمشده حیات وحش جهان قرار داشت تا اینکه افراد محلی گزارش دادند که این حیوان را دیده اند و دانشمندان سعی کردند با نصب دوربین هایی در این مناطق صحت و سقم این خبر را بررسی کنند که خوشبختانه توانستند تصاویر و فیلم هایی از آن را ضبط کنند. با اینکه مشخص نیست که چه تعداد موش‌گوزن در این مناطق وجود دارد ولی بازهم خدا را شکر که هنوز زنده و سالم است و منقرض نشده است.

از جمله حیوانات گم شده و پیدا شده به غیر از موش‌گوزن می توان به بزمجه varanus douarrha, زنبور بزرگ والاس، آهوی شومبرگ، چوبک جزیره لرد هووی اشاره کرد.

۲- موش‌خانگی (House mouse)

پرجمعیت ترین انواع پستانداران و بومی آسیا بوده که پوزه ای دراز، دمی بلند و بی مو، گوش های گرد و کوچک و دست ها و پاهای کوتاهی دارد. طول بدن موش های خانگی حدود ۷٫۵ تا ۱۰ سانتی متر و وزن او ۱۰ تا ۲۵ گرم می باشد.

موش خانگی
موش‌خانگی

این جوندگان ۸ هزار سال قبل از میلاد وارد حوزه دریای مدیترانه شده و ۷ هزار سال بعد از آن وارد اروپا شدند. زاد و ولد این موش‌ها سریع بوده و تا ۱۰ بار در سال زایمان کرده و در هر نوبت زایمان ۶ تا ۸ بچه موش به دنیا می آورند.

۳- موش‌جنگلی یا موش‌صحرایی دم دراز (نام علمی: Apodemus sylvaticus)

این جوندگان بومی اروپا و شمال غرب آفریقا بوده و با این که نسبت فامیلی با موش‌گردن زرد دارند ولی خز زرد رنگ روی گردن خود نداشته و گوش ها و جثه کوچک تری از او دارد.

موش‌جنگلی یا موش‌صحرایی دم دراز
موش‌جنگلی یا موش‌صحرایی دم دراز

۴- موش‌زمستان خواب (dormouse)

جونده ای است که دم پر مو دارد و درخت زی و شب گرد (nocturnal) می باشد که در اروپا، آسیا و آفریقا وجود دارد. این جوندگان از انواع میوه های درختچه ای، هسته دار، گرده گل ها و انواع حشران تغذیه می کنند و در مناطق سردسیر به خواب زمستانی می روند.

موش زمستان خواب
موش ‌زمستان خواب

رنگ آنها بیشتر حنایی مایل به قرمز بوده و glis glis  با طول ۳۰ سانتی متر، نوع خوراکی این موش است که در اروپا وجود دارد. شاید برایتان جالب باشد که بدانید این موش غذای لذیذ رومیان باستان در جشن های باستانی شان بود.

۵- موش‌مو خاردار معمولی یا موش‌مصری (نام علمی: Acomys cahirinus)

در شمال افریقا، مصر و خاورمیانه وجود دارد که کمی بزرگتر از موش خانگی می باشد. موهای پشت بدن این موش به شکل خار بوده و دمی بلندتر از بدنش دارد.

موش‌مو خاردار معمولی یا موش‌مصری
موش‌مو خاردار معمولی یا موش‌مصری

این موش‌ها گوش هایی بزرگ و خاکستری و سبیل های بلند سفید و قهوه ای داردن. موهای پشت بدن این موش‌ها کرمی رنگ بوده که نوک آنها تیره رنگ می باشد همچنین موهای شکم این موش‌ها سفید رنگ می باشد.

۶- موش‌دوپا (Jerboa)

پاهای این موش‌ها شبیه کانگورو بوده و می توانند بیشتر از طول بدنشان بجهند و به این علت در بیابان های خشک و محل زندگی شان می توانند به سرعت حرکت کنند. بهتر است بدانید هیچ ارتباطی بین کانگورو و این موش‌ها وجود ندارد. کانگوروها جزو جانوران کیسه دار و موش جزو جانوران جونده می باشد.

موش‌دوپا
موش‌دوپا

۷- موش‌شبگرد اتروریایی (Etruscan Shrew)

کوچک ترین گونه موش‌های شبگرد (nocturnal) بوده و همچنین کوچک ترین پستاندار دنیا از نظر وزنی می باشد.  بهتر است بدانید وزن این موش‌ها کمتر از ۲ گرم و طول آنها حدود ۴ سانتی متر می باشد. با اینکه جثه کوچکی دارند ولی بسیار پراشتها بوده و جالب است بدانید این موش ۲ برابر وزن بدنش می تواند غذا بخورد.

موش‌ شبگرد اتروریایی
موش‌شبگرد اتروریایی

۸- موش‌کوچک آفریقایی (نام علمی: Mus minutoides)

با طول بدن ۷ سانتی متری و وزن کمتر از ۱۰ گرم، کوچک ترین موش دنیا بوده و شاید متعجب شوید وقتی بدانید این موش با لیسیدن شبنم موجود روی سنگ ریزه هایی که جلوی خانه اش گذاشته می تواند آب مورد نیاز بدن خود را تأمین کند.

موش کوچک آفریقایی
موش‌کوچک آفریقایی
  • موش‌ها شب گرد بوده و دوست دارند روزها بخوابند برای همین است که غالباً در خانه هایی که موش وجود دارد می توان شب ها صدای فعالیت آنها را شنید.
  • چون موش‌ها می توانند روابط اجتماعی خوبی با انسان ها برقرار کنند و رابطه دوستانه ای بین آنها و انسان وجود دارد می توان از آنها به عنوان حیوان خانگی برای بچه ها و افراد پیر نگه داری کرد.
در رابطه با حیوانات خانگی توصیه می کنیم این مطلب را حتماً بخوانید: ۵ اصل مهم در انتخاب حیوان خانگی

انواع راه های مسالمت آمیز دور کردن موش از خانه

۱- مبارزه فیزیکی

محدود کردن آب و غذا و زیستگاه در دسترس با:

  • جمع آوری ظرف آب و غذای حیوانات خانگی در طول شب
  • ریختن تمام غذاهای خشک در ظرف‌های غیر قابل جویدن
  • بیرون نگذاشتن پس مانده غذاها در طول شب
  • محکم گذاشتن درِ سطل زباله یا خالی کردن سطل زباله در هر شب
  • زیر نظر گرفتن موش‌ها و پیدا کردن سوراخ‌هایی که از آنجا وارد می‌شوند (با ردگیری جویدگی‌ها و فضله‌ها)
  • بستن سوراخ‌ها ابتدا به صورت موقتی و پس از اطمینان از عدم وجود موش مسدود کردن دائمی آنها

۲- مبارزه از طریق امواج فراصوتی

  • ایجاد امواج صوتی فـرکانس های بالاتر از قدرت شنوایی انسان (گوش انسان آنها را نمی شنود) و آزار دهنده برای حیوانات موذی با استفاده از دستگاه‌های خاص صداساز
  • روشن کردن یک رادیو در طول شب

۳- مبارزه شیمیایی

  • قرار دادن یک تکه پارچه آغشته به آمونیاک نزدیکی سوراخ موش‌ها
  • قرار دادن چند تکه پنبه آغشته به دو قطره روغن نعناع نزدیکی سوراخ موش‌ها
  • کاشتن نعناع در باغچه حیاط یا گلدان‌های بالکن
  • مخلوط کردن ۲ لیتر سرکه سیب با ۸ لیتر آب و پاشیدن آن دور خانه

۴- مبارزه مکانیکی

  • استفاده از تله زنده گیر با تنظیم مناسب در و جایی که موش در آن گیر می‌افتد به گونه ای که دم موش زیر در نماند.

روش ساخت یک تله زنده گیر ساده در خانه

یک ظرف یا سطل نسبتاً گود پلاستیکی را در داخل آشپزخانه یا هر جایی که موش‌ها به آن علاقه دارند قرار دهید. یک قاشق کره بادام‌زمینی روی تکه‌ای نان بمالید و داخل ظرف بگذارید. در بیرون ظرف، چند عدد کتاب یا وسیله دیگر قرار دهید طوری که موش بتواند مثل پله از آن بالا برود و به داخل ظرف برود. موش‌ها بعد از افتادن در سطل یا ظرف نمی‌توانند خودشان بیرون بیایند و شروع به بی‌تابی می‌کنند. برای آنکه آنها را آرام کنید، روی سطل یا ظرف را با یک حوله یا پارچه بپوشانید و آنها را با سطل به جایی بیرون از خانه ببرید و آزاد کنید. بعد از ۱۵ روز اگر هیچ موشی داخل ظرف نیفتاد مطمئن شوید که خانه شما موش ندارد.

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *