حرکت حیوانات چگونه برای بقا سازگاری یافته است؟

حرکت حیوانات
دست و پای انسان کاملاً متناسب با شیوه زندگی اش می باشد. انسان ها برخلاف بیشتر پستانداران، می توانند روی دو پای خود راه بروند چون پاها و انگشتان پاها می توانند سنگینی بدن را تحمل و تعادل آن را حفظ کنند. از آنجا که انسان هنگام راه رفتن احتیاجی به دست های خود ندارد، می تواند آنها را برای برداشتن، چنگ زدن، لمس کردن و نگه داشتن اشیا به کار ببرد.

از طرفی دست ها و پاها و نحوه حرکت حیوانات متناسب با نیاز آنها برای ادامه ی بقایشان می باشد. بعضی از حیوانات بر روی چهار پا حرکت می کنند، بعضی پاهای متعددی دارند، بعضی از آنها بال یا باله دارند. اگر تمایل دارید با انواع دست و پاهای حیوانات و کاربردشان در زندگی حیوانات، اطلاعاتی کسب کنید پیشنهاد می کنیم این متن را تا انتها بخوانید.

حرکت حیوانات در گونه های مختلف جانوری

همه حیوانات توانایی حرکت دارند اما شیوه حرکت حیوانات (به انگلیسی : Movement In Animals) شبیه هم نبوده و تفاوت هایی در آنها مشاهده می شود.

۱- چهارپایان (Four-legged animals)

اگر چه بیشتر پستانداران چهار پا دارند، اما از لحاظ شکل ظاهری و جثه، باهم بسیار متفاوتند. شیوه های حرکت حیوانات پستاندار و شکل های مختلف دست و پاهای آنها بسیار جالب می باشد که تنها به ذکر چند نمونه در اینجا بسنده می کنیم.

شتر
حرکت در شتر
  • گورخرها (Zebra)، آهوها (Gazelle)، زرافه ها (Northern giraffe) و بزهای کوهی (antelope) پاهای بلندی برای دویدن دارند که به وسیله آن می توانند خود را از خطر نجات بدهند. گورخر در هر پا تنها یک انگشت دارد، در حالی که تعداد انگشتان بزهای کوهی و آهو زوج است. به این انگشتان سُم گفته می شود و هنگام دویدن در دشت ها از پای حیوانات محافظت می کند.
  • شترها (Camels) معمولاً در بیابان ها زندگی می کنند و به همین جهت پاهای آنها برای راه رفتن بر روی شن ها مناسب است. شتر در هر دو پا، دو انگشت دارد که به وسیله پرده ای از پوست به یکدیگر متصل اند و مانع از فرو رفتن پاهای شتر در شن می شوند.
  • شیرها (lion)، ببرها(Tiger)  و گرگ ها (Wolf) جانوران شکارچی هستند. پاهای قدرتمند و کوتاهشان به آنها این امکان را می دهد که خیلی سریع بدوند. زیرِ پنجه های شیرها و ببرها، پینه دار است. آنها از حالت ارتجاعی پنجه هایشان، هنگام حمله یا دفاع کردن کمک می گیرند.
  • یوزپلنگ (Cheetah) به خاطر طی کردن مسافت های کوتاه، با سرعت یکنواختی معادل ۱۱۰ کیلومتر در ساعت، سریع ترین حیوان خشکی به حساب می آید.
  • پاهای عقبی ببر  قوی تر و بلندتر از پاهای جلویی او هستند و باعث می شود که بتواند بر روی شکار خود جست بزند.
  • پاهای جلویی برخی از حیواناتِ چهارپا، بزرگتر از پاهای عقبی شان است. مثلاً موش کور (Moles) با استفاده از چنگال های نیرومند پاهای جلویی اش، تونل هایی در زیر زمین حفر می کند و به دنبال کرم هایی می گردد که در زیر زمین پنهان شده اند.

۲- پرندگان (Birds) 

حرکت حیوانات پرنده جالب می باشد! دست و پاهای پرندگان به صورت بال های کشیده و کامل می باشد و در نتیجه، آنها این امکان را یافته اند که در آسمان پرواز کنند، سُر بخورند یا به حالت شناور باقی بمانند. توانایی پرواز کردن در پرندگان به آنها کمک می کند تا دنبال غذا و جفت بگردند یا هنگام خطر بگریزند.

حرکت در پرندگان
حرکت در پرندگان

برخی از پرندگان برای در امان ماندن از هوای سرد زمستانی به مناطق گرمسیری پرواز می کنند. جالب است که شکل و اندازه بال یک پرنده متناسب با نیازهای اوست.

  • مرغ دریایی و کرکس (Vulture) بال های بزرگی برای شناور ماندن و سُر خوردن در هوا دارند.
  • مرغ مگس خوار (hummingbird) بال های کوچکی دارد که می تواند با سرعت زیاد، حدود ۶۰ بار در ثانیه در جا بزند و از شهد گل ها تغذیه کند.
  • شاهین مهاجر (Hawk) با نگاه داشتن بال های خود در امتداد بدنش، می تواند با سرعتی معادل ۱۷۰ کیلومتر در ساعت یا بیشتر به طرف زمین شیرجه برود.
  • پهنای بال های مرغ دریایی (Seagull) گرمسیری به بیش از ۳ متر می رسد. این مرغ دریایی از بال های خود برای سُر خوردن در هوا استفاده کرده و می تواند بدون بال زدن، ماه های طولانی بر فراز دریا پرواز کند.

حیوانات دیگری غیر از پرندگان می توانند پرواز کنند یا در هوا شناور شوند. همانند:

  • میمون لمور (Lemon monkey) با استفاده از یک غشای پوستی که دست ها، پاها و دمش را به هم مرتبط می سازد، می تواند در هوا شناور بماند.
  • قورباغه های درختی (tree frog) از پاهای پرده دار خود، به عنوان چتر نجات استفاده می کنند. پوست پهن کشیده شده میان اندام های این قورباغه به او امکان می دهد تا از درختی روی درخت دیگر بپرد.
  • بال های ظریف و چرم مانند یک خفاش (Bat) به وسیله استخوان های انگشتان درازش، محافظت می شوند.

۳- بندپایان (Arthropod)

اسکلت پستانداران که انسان ها نیز جزو آنها هستند از استخوان هایی تشکیل می شود که از اندام های بدن محافظت می کنند. استخوان ها خم نمی شوند، به همین دلیل از طریق مفصل هایی به یکدیگر متصل شده اند تا قابلیت حرکت کردن داشته باشند.

حرکت در بندپایان
حرکت در بندپایان

بدن بیشتر حیوانات کوچک نظیر حشرات و خرچنگ ها را یک پوسته سخت بیرونی در میان گرفته است و از اندام های آنها محافظت می کند. حرکت حیوانات بندپا که دارای پاهای بند بند می باشند، از طریق پاهای بند بندی است که به آنها امکان راه رفتن، دویدن، صعود کردن و خزیدن می دهد.

حشرات، ۶ پا و عنکبوت ها ۸ پا دارند و هزارپاهای بزرگ ممکن است بیش از ۱۵۰ پا داشته باشند. این حیوانات، بندپایان نامیده می شوند. پوسته سخت و بند بند یک بندپا شبیه یک زره است که ضمن محافظت از آن، امکان حرکت کردن را نیز برایش فراهم می کند.

بعضی از حیوانات از پاهایشان علاوه بر راه رفتن، استفاده های دیگری نیز می کنند. همانند:

  • پاهای عنکبوت (Spider) پوشیده از موهای بسیار ریزی است که او را در ردیابی غذا و خطر کمک می کند.
  • پاهای عقبی یک خرچنگ (Crabs) دارای پرزهای چشایی است. شاید برایتان جالب باشد که اگر یک خرچنگ، عضوی از بدنش را از دست بدهد؛ مدتی بعد، عضوی مشابه جایگزین آن می شود.
  • گوش های جیرجیرک ها (Cricket) در ناحیه پاهایشان قرار دارد.
  • ملخ (Grasshopper) از پاهای بلند و قدرتمند عقبی خود برای فرار از خطر استفاده می کند.

۴- آبزیان (Aquatic)

ما انسان ها از طریق حرکت دادن دست ها و پاهایمان در آب می توانیم به راحتی شنا کنیم. غواصان، کفش های غواصی به پا می کنند تا بتوانند راحت تر در آب حرکت کنند. حرکت حیوانات آبزی از طریق باله هایشان می باشد که این باله ها بهتر از دست و پای انسان عمل می کنند. بنابراین جای تعجب نیست که اکثر آبزیان، باله ها یا پاهای پرده دار دارند.

حرکت آبزیان
حرکت آبزیان
  • نهنگ ها (Whales) و دلفین ها (Dolphin) به کمک باله هایشان می توانند به راحتی در آب شنا کنند. فوک ها (seal) و شیرهای دریایی (Sea lions) نیز باله دارند. شیرهای دریایی با استفاده از باله های جلویی شان می توانند شنا کنند و در عین حال قادرند با بهره گیری از هر ۴ باله خود در خشکی راه بروند.
  • لاک پشت های دریایی (Sea turtles) همه ی عمرشان را در دریا سپری می کنند و فقط هنگام تخم گذاری به ساحل می آیند. آنها خود را با زحمت به ساحل شنی می رسانند و به کمک باله هایشان، یک گودال حفر می کنند. پس از تخم گذاری، روی تخم ها را می پوشانند و دوباره به اقیانوس باز می گردند.
  • پنگوئن ها (Penguins) برای حرکت دادن خودشان در آب از بال ها استفاده می کنند.
  • ماهی ها به دلیل آن که در رودها و دریاها زندگی می کنند، دست و پا برای آنها کمترین استفاده را دارد اما در عوض آنها باله های ظریفی در اندازه ها، اشکال و رنگ های متنوع دارند. ماهی ها از باله هایشان برای شنا کردن یا شناور ماندن در آب، بهره می گیرند. باله های سینه ای واقع در طرفین بدن ماهی به او کمک می کنند تا در آب، تغییر جهت بدهد. باله های بعضی از ماهیان با توجه به نوع زندگی شان، تغییرات خاصی یافته اند.
  • نوعی ماهی آفریقایی که در میان گِل و لای زندگی می کند، می تواند از باله های سینه ای قدرتمندش برای حرکت کردن در آب های کم عمق استفاده کند.
  • ماهی خاردار اروپایی (نام علمی: Dicentrarchus labrax) باله هایی دارد که برای یافتن صدف ها و خرچنگ های پنهان شده در زیر شن های بستر دریا نقش انگشتان بسیار حساس را ایفا می کنند.
  • باله های شیر ماهی (Narrow- barred Spanish mackerel) رنگ های بسیار روشن دارند و علت آن هم این است که به سایر حیوانات هشدار بدهند که سمی هستند.
  • ماهی آفریقایی گِل زی عموماً در مرداب های کم عمق زندگی می کند. این ماهی به کمک بال های سینه ای مخصوص خود، می تواند از ریشه های درختان بالا برود یا در میان گِل و لای حرکت کند.

حرکت حیوانات از طریق پاهای پرده دار

اردک ها (Duck)، قوها (Swan) و غازها (Anserini) پاهای پرده داری دارند که هنگام شنا کردن مانند پارو عمل می کنند. این پاهای پرده دار به آنها کمک می کنند تا به راحتی و بدون فرو رفتن در میان گِل و لای، راه بروند. قوها پیش از برخاستن به هوا، ابتدا مسافتی را بر روی آب می دوند. همچنین آنها هنگام فرود آمدن بر روی سطح آب، از پاهای پرده دار خود همانند ترمز استفاده می کنند.

پاهای بلند عقبی قورباغه ها (Frogs) نیز پرده دار هستند. یک قورباغه به محض احساس خطر، بلافاصله داخل آب می پرد.

مگر همه آبزیان باله ندارند؟ پاهای زیر آبی چه استفاده ای برای جانوران دریایی دارد؟

همه جانوران دریایی باله ندارند. بعضی از آنها تعدادی پا دارند تا بتوانند در بستر دریا راه بروند یا بخزند.

  • خرچنگ (Crabs) دو چنگال بزرگ و هشت پا برای خوردن صدف دارد.
  • ستاره های دریایی (Starfish) پنج بازو دارند ولی عملاً با هزار اندام مکنده، حرکت می کنند. ستاره دریایی معمولی با استفاده از بازوهایش به دور صدف های دو کفه ای چنبره می زند و پس از باز کردن صدف آنها، غذای درونشان را خارج می کند و می خورد. جالب است بدانید که اگر یک ستاره دریایی مورد حمله قرار بگیرد و یک بازویش را از دست بدهد، می تواند آن را از نو ترمیم کند. همچنین بعضی از ستاره های دریایی ممکن است بیش از ۲۰ بازو داشته باشند.
  • عروس دریایی، بازو، پا یا باله ندارد. او با به حرکت درآوردن بدنش به شکل ضربانی، شنا می کند و با استفاده از شاخک های دراز و سمی خود، طعمه اش را شکار می نماید.
  • اختاپوس ها (Octopus) هشت پا دارند که زیر هر کدام از این پاها مجهز به اندام های مکنده است و به کمک آنها می توانند خرچنگ ها، میگوها و بعضاً ماهی ها را شکار کنند.
  • ماهی های مرکب (Squid) و سرپاوران (Teuthida) ده پا یا بازو دارند. به علاوه آنها دارای ۸ بازوی کوتاه و ۲ بازوی بسیار بلند هستند که با حلقه های مکنده موجود در انتهای هر کدام می توانند ماهی ها و خرچنگ ها را صید کنند. طعمه به وسیله بازوهای بلندتر شکار می شود و خیلی سریع به طرف عقب و به سمت دهان کشیده شده و به وسیله ۸ بازوی کوتاه دیگر، گرفته می شود.

کاربردهای دست و پا یا به اصطلاح اندام حرکت حیوانات

۱- نگاه داشتن غذا با دست

بسیاری از پستانداران از دست هایشان برای گرفتن یا خوردن غذا استفاده می کنند. یک انسان می تواند میوه ای را با دست خود بچیند و هنگام خوردن نیز، آن را در دست خود نگاه دارد.

  • بوزینه ها (Apes) حرکاتی شبیه به انسان ها دارند و می توانند به آسانی غذایشان را با دست خود نگه دارند.
  • میمون ها (Monkey) و لمورها (Lemurs) می توانند شاخه درختی را با دست خود بگیرند و سپس میوه ها و برگ های آن را بخورند.
  • پرندگان شکاری دارای پاهای بزرگ و چنگال دار هستند که به کمک آنها می توانند طعمه خود را صید کنند. بعضی از آنها نظیر جغد قهوه ای (Brown Owls)، بی حرکت بر روی یک شاخه می نشینند و منتظر می شوند تا جانور کوچکی از نزدیک شان رد شود و آن را شکار کنند.
  • شاهین مهاجر، پرندگان را در هوا غافلگیر کرده و با پنجه هایش، آنها را در هوا شکار می کند.
  • عقاب ماهی خوار (Osprey) می تواند به وسیله پاهایش، ماهی را از داخل آب بگیرد.
  • عقاب دریایی (Sea eagle) از چنگال های تیزش برای چنگ زدن به ماهی هایی که شکار کرده استفاده می کند.
  • گربه ماهیگیر (Fishing cat) و بعضی از خرس ها از پنجه هایشان برای بیرون آوردن ماهی از آب استفاده می کنند.

۲- تیمار کردن

اندام حرکت حیوانات کاربرد دیگری هم دارد. دست ها و پاهای حیوانات برای تمیز نگاه داشتن و مرتب کردن خزها، پرها و موها بسیار کارآمد می باشند. انسان ها به وضعیت ظاهریشان خیلی توجه نشان می دهند و مدت زمان زیادی را صرف شانه کردن موهایشان می کنند. خزهای یک حیوان، بدنش را در برابر سرما محافظت می کند، بنابراین تمیز و مرتب بودن موها برای حیوانات خیلی مهم است.

  • گربه ها با استفاده از پاهای جلویی شان، صورت شان را می شویند اما برای این کار، ابتدا پاها و پنجه هایشان را لیس می زنند و خیس می کنند.
  • پستاندارانی نظیر میمون ها و بوزینه ها که گروهی زندگی می کنند، اکثراً برای از بین بردن کثیفی و همچنین حشرات موذی، همدیگر را تیمار می کنند. این کار نه تنها آنها را تمیز نگاه می دارد، بلکه رابطه میان اعضای گروه را نیز مستحکم تر می کند.
  • حتی پستاندارانی که مدت زمان زیادی را در دریا می گذرانند، احتیاج به تیمار کردن دارند. فوک ها و شیرهای دریایی این کار را به کمک باله هایشان انجام می دهند. انتهای باله های جلویی فوک های دریایی مجهز به چنگال است که به وسیله آن، بدنشان را می خارند یا مالش می دهند.

۳- چنگ زدن و بالا رفتن

بسیاری از حیوانات، دست ها و پاهایی دارند که برای بالا رفتن از یک بلندی کاملاً مناسب هستند. دست های انسان نیز شاخه ها را می گیرند و انعطاف پذیری پاها به او کمک می کند تا از یک بلندی مثل درخت، به راحتی بالا برود.

  • میمون ها و بوزینه ها بسیار فرزتر از انسان هستند و می توانند خیلی سریع و با مهارت زیاد، از شاخه ای روی شاخه دیگر بپرند. دست های میمون برای گرفتن شاخه های درختان کاملاً مناسب است. یکی از انگشت های پا بزرگتر از سایر انگشتان پای اوست. درست همان طور که شست دست انسان با سایر انگشتان او تفاوت دارد.
  • اورانگوتان ها (Orangutans) بیشتر زندگی شان را بالای درختان سپری می کنند و انگشتان پای بزرگی دارند که به آسانی می توانند به کمک آنها از درختان بالا بروند. پاهای تنبل (Sloths) 3 تا انگشت دارد، این حیوان بسیار کندرو و کم تحرک است و بیشتر وقت ها به وسیله چنگال های قلاب مانندش از شاخه ها آویزان می شود.
  • پاهای بیشتر پرندگان دارای چنگال است به طوری که می توانند روی شاخه ها بنشینند. دارکوب (Woodpeckers) یکی از این پرندگان است که در جستجوی حشرات به وسیله چنگال هایش به تنه درخت چنگ می زند.
  • پاهای آفتاب پرست (Chameleons) مثل دست های او کارآمد هستند. او به کمک این پاهای مخصوص می تواند از شاخه های درختان بالا برود.
  • پاهای پینه دار مارمولک خانگی (House geckos) که مانند یک مکنده عمل می کنند، به او کمک می کنند تا به حالت سر و ته در سقف خانه ها بدود یا از شیشه صاف یک پنجره بدون آن که سر بخورد و بیفتد، بالا رود.
  • قورباغه های درختی (tree frog) نیز پاهای پینه دار چسبناکی دارند که به راحتی می تواند با کمک آنها از یک سطح هموار مثل یک برگ صاف بالا روند.

۴- گرم و خنک ماندن

دست و پای حیوانات تنها برای حرکت حیوانات کاربرد ندارد، دست و پای بعضی از حیوانات در تنظیم دمای بدن آنها خیلی مؤثر است. اعضای بدن تعداد کمی از حیوانات از جمله انسان، در هوای گرم عرق می کند. عرق از سطح پوست تبخیر می شود و بدن را خنک نگاه می دارد. بیشتر حیوانات از جمله پرندگان، عرق نمی کنند. بعضی از پرندگان درازپا روی پاهایشان ادرار می کنند و این باعث می شود که وقتی ادرار تبخیر می شود، سطح پاها را خنک کند.

  • حیواناتی که در مناطق سرد زندگی می کنند باید بدنشان را گرم نگاه دارند. پاهای خزدار خرس های قطبی (Polar bear) به آنها کمک می کنند تا در مناطق یخ زده قطب، بدنشان گرم بمانند.
  • در بیابان هنگام تابش خورشید، سطح شن ها بسیار داغ می شود. راه رفتن مارمولک های صحرایی (Lizard) روی این شن های داغ طوری است که شن ها زیر پاهایشان، زیر و رو می شود و در نتیجه سطح خنک شن ها رو می آید و از این طریق بر این مشکل غلبه می کنند.
  • شیرهای دریایی می توانند از سطح زیرین باله هایشان برای گرم یا سرد نگاه داشتن خود کمک بگیرند. اگر یک شیر دریایی بیش از حد احساس گرما کند، می تواند یکی از باله های خود را در هوا نگاه دارد تا خنک شود. علاوه بر این ممکن است خودش را از راه دیگر خنک کند، به این صورت که سطح زیرین باله های را در شن سرد و مرطوب فرو کند. این عمل، خون گرم موجود در باله را خنک می کند. سپس خون خنک شده به سایر نقاط بدن منتقل می شود.
  • یک بچه شیر دریایی نیز برای گرم نگه داشتن بدن خود، باله هایش را به دور بدنش می پیچد.

اندام اضافی به غیر از دست و پا در حرکت حیوانات چه کاربردی دارد؟

  • بعضی از حیوانات دم هایی دارند که می توانند از آنها برای شنا کردن، بالا رفتن از بلندی ها و حفظ تعادل خود استفاده کنند.
  • نهنگ ها، دلفین ها و ماهی ها دم مناسبی برای شنا کردن دارند. یک ماهی برای شنا کردن، دمش را به طرفین حرکت می دهد. نهنگ ها و دلفین ها، دمشان را به صورت عمودی حرکت می دهند.
  • اسب دریایی (Seahorses) با استفاده از باله عقبی خود شنا می کند و می تواند دمش را بر روی جلبک های دریایی تکیه داده و استراحت کند.
  • دم یک پرنده شبیه سکان هواپیما عمل می کند و به او کمک می کند تا در هوا تغییر مسیر دهد. یک دم بادبزنی و حرکات اندک بال به یک شاهین کمک می کند تا هنگام جستجوی طعمه، در آسمان به حالت شناور باقی بماند.
  • دم میمون به او کمک می کند که هنگام جست و خیز کردن در بالای شاخه های درختان، تعادلش را حفظ کند. بعضی از انواع میمون ها به وسیله دمشان، از شاخه ها آویزان می شوند و در عین حال از دو دست خود، برای خوردن غذا استفاده می کنند. میمون ها هنگام بالا رفتن از درختان از دمشان به عنوان یک عضو پنجم استفاده می کنند. قسمت زیرین انتهای دم آنها بدون مو بوده و در نتیجه به راحتی می توانند دمشان را دور چیزی بپیچند و تعادل خود را حفظ کنند.
  • همه بوزینه ها از جمله گوریل ها (Gorillas) و شامپانزه ها (Pan) فاقد دم بوده و دم در آنها به صورت یک استخوان دمی درآمده است که در انتهای ستون فقراتشان دیده می شود.
  • گاو دریایی (Manatee) همه عمرش را در آب سپری می کند و برای شنا کردن در آب، دم بزرگ و پارو مانندش را به آرامی حرکت می دهد.

جالب اما خواندنی: حیوانات و انجام کارهای دستی

دست های انسان توانایی کامل برای ساخت ابزار و استفاده از آنها را دارد. انسان از ابزارها برای غذا خوردن، ساختن چیزهای مختلف یا تفریح کردن کمک می گیرد. جالب است بدانید که دست ها و پاهای حیوانات نه تنها برای حرکت حیوانات و موارد فوق الذکر به کار می رود بلکه تعداد اندکی از حیوانات وجود دارند که از آنها به عنوان ابزار استفاده می کنند.

  • شمپانزه ها در این کار مهارت کافی دارند. آنها از تکه های چوب برای شکار کردن موریانه ها استفاده می کنند. آنها همچنین می توانند پوست گردو را با قطعه سنگ ها یا چوب های بزرگ یا سنگین بشکنند. گاهی اوقات شمپانزه ها یک مشت برگ را در یک نهر کم عمق فرو می برند، سپس برگ های خیس را می چلانند و آب آن را می نوشند.
  • یک اورانگوتان ممکن است هنگام بارش باران برای محافظت از خود، از یک برگ بزرگ به عنوان چتر استفاده کند.
  • سمور دریایی (Sea otter) قادر است با استفاده از یک تکه سنگ، پوسته سخت صدف های خوراکی را بشکند. او آنقدر بستر دریا را جستجو می کند تا مناسب ترین سنگ را برای این کار پیدا کند.
  • بعضی از میمون های پوزه دراز نیز در کار شکستن تخم پرندگان، مهارت کامل دارند. آنها این تخم ها را روی سنگ می کوبند و می شکنند.
  • شمپانزه ها و بابون ها (baboon) برای دفاع از خود، به طرف دشمنانشان سنگ یا چوب پرتاب می کنند.
  • اورانگوتان ها شاخه های درختان را می شکنند و آنها را به سوی شکارچیانی که زیر درختان برای شکار آنها کمین کرده اند، پرتاب می کنند.

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *